• In 2026 staat de Karelsprijs in het teken van de economische en veiligheidsgerelateerde uitdagingen van verschillende crises. De teneur: er is moed voor nodig om deze situatie aan te grijpen als een kans voor Europa.
• Een kerntaak voor Europa is om de interne markt te versterken en zo een betrouwbare partner te worden op het gebied van economie, energie en defensie.
• Ongeveer 700 gasten wonen de ceremonie in de kroningszaal van het stadhuis van Aken bij en veel mensen juichen de winnaar van de Karel de Grote Prijs toe na de ceremonie en tijdens zijn daaropvolgende optreden op het Katschhof.

De voormalige president van de Europese Centrale Bank en voormalig premier van Italië, professor Mario Draghi, werd vandaag, Hemelvaartsdag 14 mei, niet alleen geëerd als een verdienstelijk politicus en echte econoom, maar ook als visionair en gedachteleider. De economische situatie van de Europese Unie, concurrentievermogen, stabiliteit en veiligheid op het Europese continent - en de strategieën waartoe Draghi oproept in zijn veel geciteerde Draghi-rapport - waren dan ook de belangrijkste onderwerpen van de prijsuitreiking. Alle sprekers waren het erover eens dat we op dit moment de moed moeten hebben om deze situatie te zien als een kans voor Europa. Een kans die alleen tot succes kan leiden door een gezamenlijke inspanning van alle Europese landen.

Mario Draghi: De Europese interne markt moet worden
voltooidAan het begin van zijn toespraak was professor Mario Draghi, winnaar van de Karelsprijs, erg ontroerd. Hij zei dat hij zich zeer vereerd voelde door de hartelijkheid en gastvrijheid van de inwoners van Aken en blij was met de kans om hen te bedanken voor de lof en waardering die hij had gekregen.

In zijn verdere opmerkingen liet Draghi zien dat hij de heldere analyticus en meedogenloze vermaner is die de Raad van Bestuur van de Karel de Grote Prijs dit jaar tot laureaat heeft gekozen. Wat Europa te wachten staat is zeker niet gemakkelijk, zei hij, met externe druk die van maand tot maand toeneemt. "Maar het is ook een moment van openbaring. De krachten die ons op de proef stellen, bereiken wat decennia van vrede niet hebben bereikt: Ze dwingen de Europeanen te erkennen wat ze gemeen hebben en wat ze bereid zijn samen op te bouwen," zei Draghi.

"Voor het eerst in onze herinnering zijn we echt alleen. Europa reageert op deze nieuwe realiteit. Maar het reageert in een systeem dat niet ontworpen is voor uitdagingen van deze omvang." De problemen uit het verleden halen Europa nu in: "Intern hebben we de openheid die we prediken genegeerd. We hebben de interne markt onvoltooid gelaten, de kapitaalmarkten gefragmenteerd, de energiesystemen onvoldoende verbonden en grote delen van de economie ingeklemd tussen lagen van regelgeving. We hebben onze markten de continentale dimensie ontzegd die ze nodig hadden om succesvol te zijn."

Grensoverschrijdende investeringen zijn te lang uitgesteld, de afhankelijkheid van de Amerikaanse en Chinese politiek is enorm en er is een duidelijk gat in de technologiesector dat steeds groter wordt. Vooral de transformatie die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie is cruciaal. "Europa heeft de financiële middelen, het talent en het latente energiepotentieel om gelijke tred te houden met deze transformatie. Maar grenzen en beperkingen verhinderen ons om deze middelen te mobiliseren in de mate die dit tijdperk vereist." Europa moet een markt bieden die groot en sterk genoeg is om in te investeren. Zonder zijn eigen vraag kan Europa zich niet geloofwaardig opstellen in het buitenland. Binnen de huidige structuur van de interne markt is een grootschalig industriebeleid gedoemd te mislukken.

Het wegvallen van de VS als betrouwbare partner als kans om zelf sterker
te worden. Europa moet dus meer op zichzelf vertrouwen, maar ook betrouwbare partnerschappen aangaan – ook met de VS. „Maar de partner waarop we vertrouwen, is confronterender en onvoorspelbaarder geworden”, zei Draghi. Europa heeft allereerst het vermogen nodig om vastberadener op deze nieuwe situatie te reageren, om het partnerschap weer op een meer gelijkwaardig niveau te brengen. “Wat ons echt tegenhoudt, is de veiligheid. Een bondgenootschap waarin Europa voor zijn verdediging afhankelijk is van de Verenigde Staten, is er een waarin veiligheid alle onderhandelingen kan beïnvloeden: over handel, technologie, industrie.”

Deze houding van de VS moet daarom niet alleen worden gezien als een gevaar, maar ook als een noodzakelijke bewustwording. Als de VS meer Europese betrokkenheid bij hun eigen defensie eisen, dan moet Europa ook meer autonomie leren in de organisatie van hun defensie. Op die manier zou Europa sterker kunnen worden in zijn handels- en energierelaties. "Dit hoeft de trans-Atlantische betrekkingen niet te verzwakken. Integendeel, het zou beide partners op stevige grond zetten," legt Draghi uit. "De kans voor Europa is aanzienlijk."

De Europese Unie wordt gedwongen om beslissingen te nemen die ze lange tijd uit de weg is gegaan. Zowel regeringen als burgers begrijpen de moeilijke situatie. Er ligt een plan klaar en op sommige gebieden worden al maatregelen genomen. Europa wordt herinnerd aan waarden die lang vanzelfsprekend leken: Solidariteit, democratie, de rechtsstaat, bescherming van minderheden - de erfenis van het naoorlogse Europa. Ze komen naar voren omdat ze op de proef worden gesteld.

De burgers weten al welke weg Europa moet inslaan. Ze willen meer eenheid in actie. De winnaar van de Karel de Grote Prijs stelt een duidelijke eis: "De regeringsleiders weten waar het werk ligt en ze moeten nu beslissen of ze bereid zijn om inhoud boven procedure te stellen. We staan op een punt waarop beslissingen niet langer binnen institutionele kaders kunnen blijven. We moeten moedig reageren op het vertrouwen van onze burgers."

Bondskanselier Merz: Europa moet zich staande houden
In zijn lofrede benadrukte bondskanselier Friedrich Merz nogmaals dat het levensverhaal van Mario Draghi genoeg zou zijn voor vijf cv’s. „Ik denk dat je wel begrijpt waarom zijn vrienden hem Super Mario noemen.” Draghi heeft zich verdienstelijk gemaakt voor Europa. "Je hebt je in bedreigende tijden ingezet voor de euro, en je hebt de euro en de monetaire zone gestabiliseerd – met middelen die omstreden waren. Dat was moedig, je hebt iets geriskeerd, het is gelukt en het heeft zijn vruchten afgeworpen. Waarvoor wij, de Europeanen, je, Mario Draghi, dankbaar zijn, diep dankbaar."

Vandaag de dag bevindt Europa zich opnieuw en meer dan ooit in een bedreigende tijd, iets wat Draghi herhaaldelijk benadrukt. "Wij in Europa vertrouwden te veel op de kracht van humanistische, Europese westerse ideeën om de wereld als geheel om te vormen tot een rijk van vrijheid en vrede. We hadden het mis. Maar het erkennen van de fout van vals optimisme betekent niet dat we het vertrouwen moeten opgeven dat mensen in vrijheid en vrede kunnen samenleven. Europa heeft de kans om de nieuwe wereldorde te helpen vormgeven, zodat deze wordt gekenmerkt door normen en regels in plaats van willekeur en het recht van de sterkste," zei Merz. De wereld is zich momenteel aan het reorganiseren, met elke week nieuwe crises. In deze situatie moet Europa een duidelijke koers blijven varen en het hoofd koel houden.

"Europa moet zich vandaag laten gelden. Ik zeg dat Europa dit heeft begrepen, Europa is wakker geworden," legde de bondskanselier uit. Europa versterkt zichzelf economisch en op het gebied van veiligheidsbeleid - en doet dat snel. Er worden nieuwe handelspartnerschappen gesmeed, afhankelijkheden worden verminderd en Oekraïne wordt ook resoluut gesteund in zijn verdediging tegen Rusland.

Europa heeft zich tot doel gesteld om een macht te worden die zichzelf promoot met vrijheid en rechtvaardigheid, vrede en welvaart - en zijn burgers voor zich wint. "Wij Europeanen ontdekken onze kracht en mogelijkheden, vooral als we resoluut samen optrekken." Dit geldt niet alleen voor het veiligheidsbeleid. Europa heeft ook economische hulpbronnen die benut kunnen worden. "Anderen zijn ook afhankelijk van ons, niet alleen wij van hen. En als we laten zien dat we bereid zijn om deze middelen te gebruiken, kunnen we veel bereiken." Het potentieel van de Europese markt moet worden aangeboord. Een markt die groter is dan de Amerikaanse markt. De interne markt moet eindelijk nieuw leven worden ingeblazen zoals hij ooit bedoeld was.

In zijn rapport 2024 doet Mario Draghi precieze voorstellen, analyseert hij onophoudelijk het Europese concurrentievermogen en roept hij op tot een fundamentele koerswijziging. "Hij stopt niet bij het analyseren van het probleem, zijn antwoorden zijn duidelijk en ambitieus. Dit alles weerspiegelt zijn persoonlijkheid. Een nuchter, bedachtzaam persoon die meer geeft om het Europees algemeen belang dan om bijna al het andere."

Draghi's voorstellen komen precies op het juiste moment en het is nu aan de verantwoordelijken - zoals de Raad van Bestuur van de Charlemagneprijs in zijn toelichting vraagt - om ze in bindende resoluties te gieten en ze te gebruiken om Europa te versterken. "Het verzoek is ontvangen, we zijn bezig met de uitvoering ervan," concludeert Merz.

Kyriakos Mitsotakis: Draghi heeft Europa geholpen zichzelf te helpenOok
de Griekse premier Kyriakos Mitsotakis begint met een verwijzing naar Aken, een stad „die zo sterk de herinnering aan Europa in zich draagt. Europa was nooit een geografisch concept, maar een idee, een visie en een keuze. Een beslissing die keer op keer opnieuw werd genomen. Daarom is deze prijs zo belangrijk. Hij eert niet alleen degenen die altijd in Europa hebben geloofd, maar ook degenen die Europa hebben versterkt op momenten dat kracht het hardst nodig was.”

De Raad van Bestuur van de Karel de Grote Prijs eert vandaag precies zo'n Europeaan. Het leven van Mario Draghi werd gekenmerkt door zijn loyaliteit aan zijn beroep, zijn moed om leiding te geven en zijn bereidheid om risico's te nemen. Draghi is een belangrijke stem over wat Europa moet doen, hij is een inspiratie: "Een van je grootste uitdagingen en prestaties in je carrière was dat je Europa hielp zichzelf te helpen," zei Mitsotakis. Draghi wordt erkend omdat hij Europa de afgelopen jaren heeft verteld wat er gezegd moet worden, direct en verfrissend ondiplomatisch.

De bedreiging voor het Europa van vandaag is niet de ineenstorting van het Zuiden, maar een erosie van het concurrentievermogen. Het ontbreekt Europa aan innovatie en investeringen. Technologische afhankelijkheid en het ontbreken van strategische toeleveringsketens zouden Europa ervan weerhouden om de vormer van zijn eigen toekomst te worden. "We moeten het Draghi-rapport daarom niet zien als het zoveelste document. Het is een wake-up call, een gedetailleerde blauwdruk van wat er moet gebeuren."

"We hebben soevereine beslissingsvrijheid nodig, we hebben strategische autonomie en zelfvertrouwen nodig. Een sterk Europa is een betere bondgenoot, een capabeler Europa is een geloofwaardige partner," zei Mitsotakis. Voor gemeenschappelijke uitdagingen is gemeenschappelijke moed nodig. "Mario, Europa is je dank verschuldigd voor je moed en verantwoordelijkheidsgevoel." Als Europa besluit te doen wat nodig is - "wat er ook voor nodig is" - dan kan Europa blijven helpen om de toekomst vorm te geven.

Burgemeester Ziemons: het rapport-Draghi als een
sociaal-politieke wake-upcallOok de burgemeester van Aken, dr. Michael Ziemons, haalde in zijn welkomstwoord de lof voor Mario Draghi’s vastberaden optreden aan en noemde de winnaar van de Karelsprijs een legende, “omdat hij handelde op momenten dat anderen aarzelden.” Draghi’s moed is vandaag de dag weer nodig, „in een ander jasje, met andere middelen — maar met dezelfde innerlijke houding: de bereidheid om te doen wat nodig is, ook al is het ongemakkelijk.“ De huidige politieke crises en het wegvallen van de Verenigde Staten van Amerika als betrouwbare partner zijn ook een kans voor Europa om “eindelijk te worden wat de oprichters altijd voor ogen hadden: Europa moet een speler zijn die de wereld mede vormgeeft.”

Ziemons sloeg een brug tussen de geopolitieke en economische situatie van de Europese Unie en de lokale politieke en sociale uitdagingen ter plaatse: "Concurrentievermogen klinkt als beurskoersen en investeringsquota. Maar achter deze cijfers gaat de realiteit van het leven schuil. Het Draghi-rapport is daarom geen doel op zich voor economen - het is een sociaal-politieke wake-up call als je het goed leest. Degenen die het Draghi-rapport implementeren vechten niet voor de bedrijfsbalansen. Zij die het uitvoeren vechten voor de gepensioneerde in Aken die zich afvraagt of haar pensioen wel veilig is. Voor de geschoolde arbeider in een Duitse autofabriek die voelt dat de transformatie van zijn industrie hem aan het inhalen is. Voor de student die een toekomst in Europa wil vinden - en erop vertrouwt dat Europa haar die zal geven."

De burgemeester bracht daarmee een omstandigheid ter sprake die dieper gaat dan economische doelstellingen: het vertrouwen van de lokale bevolking in de Europese gedachte. "Of mensen vertrouwen hebben in Europa, of ze erop vertrouwen dat de Europese waarden de betere zijn, wordt zeker niet beslist in Brussel, Straatsburg of de topsteden van deze wereld, maar in de dagelijkse realiteit van het leven van degenen die uiteindelijk de gevolgen van alle beslissingen moeten dragen. Niemand verwacht onfeilbaarheid, maar wel een beleid dat met moed en kracht de juiste beslissingen neemt en deze weet uit te leggen en na te leven," aldus Ziemons.

Het oude Europa loopt onherroepelijk ten einde. Mario Draghi wordt geëerd als een Europeaan die de juiste impuls heeft gegeven aan het nieuwe Europa. "Met hem hopen we op een moedig vertrek naar een toekomst waarin ook de mensen van het toekomstige Europa kunnen genieten van vrede, vrijheid en sociale zekerheid."

Motivering van het Directorium
van de KarelsprijsIn de motivering van het Directorium staat onder andere: „Met prof. Mario Draghi eert het Directorium van de Karelsprijs een persoonlijkheid die doelgericht en met onwankelbare vastberadenheid grote dingen voor Europa heeft bereikt: de redding van de euro, de stabilisatie van zijn thuisland in een zeer ernstige crisis en nu het opstellen van een agenda voor de toekomst voor het hele continent. De erkenning van zijn uitmuntende levenswerk is daarom veel meer dan een eerbetoon aan het verleden. Het is een bevestiging van het existentiële belang van zijn recente wake-upcall en tegelijkertijd een oproep aan alle politieke en maatschappelijke krachten in Europa om zijn analyse serieus te nemen en nu zelf moedig te beslissen en te handelen. De toekenning van de Karelsprijs 2026 aan Mario Draghi is daarmee een bewust signaal voor de dringend noodzakelijke prioriteitenstelling: Europa moet zijn economische kracht hernieuwen om zijn toekomst zelfstandig vorm te kunnen geven. We roepen de Europese Commissie en de Europese staatshoofden en regeringsleiders op om het Draghi-rapport nu uit te voeren.”

Citaten en feiten in het kort:

• De winnaar: professor Mario Draghi is vandaag, op Hemelvaartsdag, 14 mei, onderscheiden met de „Internationale Karelsprijs van Aken“. "Als geen ander staat Mario Draghi voor de economische versterking van Europa en zijn naar hem vernoemde Draghi-rapport uit 2024 voor de strategie die nodig is om het concurrentievermogen, de groei en de stabiliteit op het continent te waarborgen", schrijft het bestuur van de Karelsprijs met voorzitter Armin Laschet in zijn motivering.
• Draghi: „Als de burgers meer Europa vragen, willen ze niet zomaar meer van het Europa dat we nu hebben. Ze willen geen abstract institutioneel ontwerp, maar verbeteringen in de manier waarop Europa zichzelf beschermt en versterkt.”
• Bondskanselier Friedrich Merz over de oorlog in Oekraïne: „We komen hier voor het vijfde jaar op rij bijeen in de schaduw van deze oorlog. En we zeggen het nogmaals: we steunen Oekraïne in de strijd voor vrijheid, want het is ook een strijd voor onze vrijheid. We willen helpen om deze oorlog te beëindigen. En wij Europeanen beslissen zelf wie er voor ons spreekt.”
• Kyriakos Mitsotakis, premier van Griekenland: „De Karelsprijs moet ons eraan herinneren dat Europa nooit af is. We moeten Aken niet alleen met een gevoel van dankbaarheid verlaten, maar ook met een gevoel van vastberadenheid.“
• De burgemeester van Aken, dr. Michael Ziemons: „Als Europa economisch ten onder gaat, zijn de regio’s daar als eerste de dupe van. Als de democratie onder druk komt te staan, begint dat in onze gemeenten. Als de samenhang afbrokkelt, zie je dat het eerst op de pleinen en in de wijken. Precies daarom hebben we zeker geen angstige en voorzichtige, maar moedige antwoorden nodig! De mensen die net als wij in Europa geloven, verwachten precies dat en hebben dat verdiend.”
• De uitreiking: Ongeveer 700 mensen, waaronder talrijke eregasten, woonden de festiviteiten bij in de kroningszaal van het stadhuis van Aken. Op het erepodium zaten, naast de winnaar van de Karelsprijs, professor Mario Draghi, bondskanselier Friedrich Merz, de Griekse premier Kyriakos Mitsotakis, de burgemeester van Aken, dr. Michael Ziemons, de voorzitter van het bestuur van de Karelsprijs, Armin Laschet, de winnaars van de Jeugd-Karelsprijs van dit jaar en de voormalige winnaars van de Karelsprijs, Zijne Koninklijke Hoogheid Groothertog Guillaume V. (namens het Luxemburgse volk in 1986), de president van de Europese Centrale Bank Christine Lagarde (als vertegenwoordiger voor de euro in 2002), Jean-Claude Juncker (2006), Jean-Claude Trichet (2011), Martin Schulz (2015), opperrabbijn Pinchas Goldschmidt (2024) en dr. Ursula von der Leyen (2025), evenals de winnaars van 2022: Veronica Tsepkalo, Svetlana Tikhanovskaja en Maria Kalesnikava.
• Andere gasten: Onder de gasten bij de uitreiking van de Karelsprijs waren onder andere Edi Rama (premier van Albanië), dr. Gordan Grlić Radman (minister van Buitenlandse Zaken van Kroatië), Gunther Krichbaum (staatsminister voor Europa bij het ministerie van Buitenlandse Zaken), vicevoorzitter van de Europese Commissie Teresa Ribera, vicevoorzitter van het Europees Parlement Sabine Verheyen, Hendrik Wüst (minister-president van de deelstaat Noordrijn-Westfalen), Nathanael Liminski (minister van Noordrijn-Westfalen voor Federale en Europese Zaken, Internationale Zaken en Media), Mona Neubaur (minister van Economie, Industrie, Klimaatbescherming en Energie van Noordrijn-Westfalen) en Herbert Reul (minister van Binnenlandse Zaken van Noordrijn-Westfalen) zijn eregasten bij de uitreiking van de Karelsprijs. Daarnaast zijn er tal van andere volksvertegenwoordigers, ambassadeurs, vertegenwoordigers van kerken en geloofsgemeenschappen, en vertegenwoordigers van de zustersteden van Aken.
• Het programma: De uitreiking van de Karelsprijs werd muzikaal begeleid door het Sinfonieorchester Aachen, dat onder leiding van algemeen muziekdirecteur Christopher Ward werken van Ludwig van Beethoven en Antonio Vivaldi ten gehore bracht. Het Italiaanse gitaarkwartet 40 Fingers speelde „Caruso“ van de Italiaanse componist Lucio Dalla.
• De media-aandacht: meer dan 80 mediavertegenwoordigers hebben zich geaccrediteerd voor de uitreiking van de Karelsprijs in 2026 – waaronder teams van ARD, ZDF en WDR, El Periódico, Reuters, Süddeutsche Zeitung, DPA, Deutsche Welle, Neue Züricher Zeitung, Börsen-Zeitung, AFP, en talrijke regionale media uit Duitsland, België en Nederland. De live-uitzending was te zien op WDR Fernsehen en is daar nog steeds te bekijken.

Informatie over de Internationale Karelsprijs van Aken:
De Internationale Karelsprijs van Aken geldt als een van de belangrijkste Europese prijzen. Sinds 1950 wordt deze prijs uitgereikt aan personen en instellingen die zich verdienstelijk hebben gemaakt voor de eenwording van Europa. Opperrabbijn Pinchas Goldschmidt en de joodse gemeenschappen in Europa zijn de 65e winnaars van de Internationale Karelsprijs van Aken. Zij volgen de president van Oekraïne, Volodymyr Zelenskyj, en het Oekraïense volk op, die in 2023 met de Karelsprijs zijn onderscheiden. Tot de eerdere winnaars in Aken behoorden onder andere Konrad Adenauer (1954), de Spaanse koning Juan Carlos I (1982), de Amerikaanse president Bill Clinton (2000), de Luxemburgse premier Jean-Claude Juncker (2006), bondskanselier Angela Merkel (2008), paus Franciscus (2016), de Franse president Emmanuel Macron (2018), António Guterres, secretaris-generaal van de Verenigde Naties (2019), de Wit-Russische burgerrechtenactivistes Maria Kalesnikava, Svetlana Tikhanovskaja en Veronica Tsepkalo (2022), de Oekraïense president Volodymyr Zelenskyj en het Oekraïense volk (2023), opperrabbijn Pinchas Goldschmidt (2024) en de voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen (2025).

Als onderdeel van de feestelijke ceremonie in de historische kroningszaal van het stadhuis van Aken wordt naast een oorkonde ook een medaille uitgereikt, met daarop het oudste Akense stadszegel uit de 12e eeuw met Karel de Grote tronend op de voorkant en een inscriptie voor de respectievelijke prijswinnaars op de achterkant.

Meer informatie:

www.aachen.de/karlspreis

www.karlspreis.de