Persberichten

• Leeftijd, klimaat en schimmels maken het de bomen in het oudste natuurgebied van Aken zwaar.
• Vanaf nu wijzen borden op een verhoogd risico in het Frankenwald.
• In het natuurreservaat zorgen oude bomen en dood hout voor biologische diversiteit en stabiliseren ze het binnenklimaat van het bos.

Een boswandeling is voor de meeste mensen pure ontspanning: heerlijk wandelen door de frisse, koele boslucht staat voor velen gelijk aan rust en even even tot rust komen. Maar een bezoek aan het bos is natuurlijk nooit helemaal vrij van natuurlijke gevaren, ook al probeert de bosdienst van de stad Aken die gevaren altijd zo veel mogelijk te beperken. Een stuk bos staat daarom momenteel onder nauwlettend toezicht van de experts van de afdeling Klimaat en Milieu: het gemeentelijke Frankenwald in Aken-Kornelimünster vertoont een verhoogd risico in vergelijking met andere bosgebieden in de stad.

Natuurreservaat sinds 1928 „Dit
gebied is het oudste natuurreservaat van de stad Aken. Het staat al sinds 1928 onder bescherming”, legt Klaus Meiners, hoofd van de gemeentelijke afdeling Klimaat en Milieu, uit. De lagere natuurbeschermingsinstantie en het gemeentelijk bosbeheer van de stad Aken wijzen nu op een bijzondere gevaarlijke situatie in dit natuurgebied. Meiners vervolgt: „Al 23 jaar wordt het Frankenwald, volgens de FSC-certificering van het bos, aan zijn lot overgelaten om een natuurlijke ontwikkeling van deze bosbiotoop mogelijk te maken. Daardoor worden er geen onderhoudsmaatregelen meer uitgevoerd, waardoor alle zieke, beschadigde of niet meer stabiele bomen in het bos blijven staan. Alleen voor de beschadigde bomen langs de school en de weg geldt een verplichting om het gevaar weg te nemen.”

Leeftijd, klimaat en
schimmelziekten Helmut Rink, boominspecteur bij het bosbeheer: „De gezondheid van de bomen in het natuurgebied is de afgelopen jaren flink achteruitgegaan door de hoge leeftijd van de bomen, schimmelziekten en het klimaat. Oude beuken vertonen bijvoorbeeld tekenen van zonnebrand, drogen uit vanaf de kruin en vallen ongecontroleerd uit elkaar. Essen hebben last van de soortspecifieke essentaksterfte, een schimmelaantasting, en kunnen plotseling omvallen.” Daarom: „De afdeling Milieu van de stad Aken, wij van het bosbeheer, maken de bosbezoekers via een bord attent op deze bijzondere situatie“, aldus Klaus Meiners. „Een bosbezoeker moet altijd rekening houden met gevaren die typisch zijn voor de natuur en het bos, bijvoorbeeld met vallende takken, omvallende bomen of oneffen paden. Dit geldt ook voor aangegeven wandelpaden. Gevaren die typisch zijn voor de natuur en het bos horen dus bij de algemene levensrisico’s. Dit geldt niet alleen voor natuurgebieden zoals het Frankenwald, maar voor alle bosgebieden“, zegt dr. Gerd Krämer, hoofd van het gemeentelijk bosbeheer, verwijzend naar de wettelijke voorschriften.

„Het recht op vrije toegang tot het bos in Duitsland is een bijzondere verworvenheid, die zijn grondslag vindt in de sociale verplichting die eigendom met zich meebrengt. Niet overal is het gezamenlijk gebruik van het bos voor recreatieve doeleinden zo ruim geregeld als in Duitsland”, zegt Meiners. Er zijn in Duitsland maar weinig beperkingen, het recreatief gebruik is gratis en moet worden getolereerd door de boseigenaar, meestal de deelstaat, de gemeente of een particulier. In ruil daarvoor worden er aan de boseigenaar geen speciale verplichtingen opgelegd om gevaren te voorkomen. Dat betekent dat je het bos op eigen risico betreedt. Het bos zomaar afsluiten is niet zo eenvoudig. In een natuurgebied zoals het Frankenwald geldt trouwens dat je je alleen op de paden mag bevinden. Dit beperkt de gevaren nog verder. Dus: loop niet buiten de wandel- en wandelpaden in het bos.

Oude bomen voor het behoud van de
biodiversiteit. Maar het heeft ook geen zin om alle bomen die een potentieel gevaar vormen te kappen. Integendeel: de lagere natuurbeschermingsinstantie wijst op de hoge ecologische waarde van de oude en deels afstervende bomen. Vanuit natuurbeschermingsoogpunt moeten deze zo veel mogelijk behouden blijven. „Het behoud van deze oude bomen draagt aanzienlijk bij aan het bevorderen van de biodiversiteit en aan het stabiliseren van het koele en vochtige binnenklimaat van het bos. Daar profiteren vooral voorjaarsgeofyten van, zoals het bosanemoon en daslook, die afhankelijk zijn van deze omstandigheden. Oude en afstervende beuken dienen als leefgebied voor veel dieren, paddenstoelen en andere organismen dankzij holtes, scheuren in de schors en verrot hout”, vat Henning Nießen, verantwoordelijk voor de bescherming van soorten bij de lagere natuurbeschermingsinstantie van de stad Aken, deze belangrijke rol samen.