Persberichten

Aken was en is een belangrijke economische locatie. De ontwikkeling van deze locatie kun je vanuit heel verschillende invalshoeken beschrijven. De gemeentelijke statistieken richten zich al 125 jaar vooral op de werkenden: wie werkt er in welke economische sectoren en hoe is het beeld in de loop der tijd veranderd? Daarbij wordt altijd ook gekeken naar de werkloosheidscijfers.

Aken als industriestad in 1911
Al kort na de oprichting van het gemeentelijk bureau voor statistiek was het in kaart brengen van het aantal werknemers een van de eerste grote taken. Het resultaat, weergegeven in een cirkeldiagram voor het jaar 1911 (afbeelding 1), schetst het beeld van een industriestad aan het begin van de 20e eeuw: Ruim een kwart van alle werkenden (26 procent) werkte in de textielindustrie, nog eens elf procent in de naaldindustrie en tien procent in de handel. Daarna volgden de machinebouw (9 procent), de metaalindustrie (7 procent) en de bouwsector (6 procent).

Vandaag: gezondheidszorg en sociale dienstverlening aan kop
Meer dan een eeuw later ziet de economie van Aken er heel anders uit (afbeelding 2). De sector met de meeste banen is tegenwoordig de gezondheidszorg en sociale dienstverlening, waar bijna een op de vijf werknemers (19 procent) werkt. Daarna volgen de freelance, wetenschappelijke en technische diensten met twaalf procent, de handel inclusief het onderhoud en de reparatie van motorvoertuigen (11 procent), de verwerkende industrie (11 procent), het onderwijs (10 procent) en informatie en communicatie (8 procent).

Deze verandering volgt de landelijke trend: de dienstensector is flink gegroeid, terwijl de productiesector aanzienlijk aan belang heeft ingeboet. Een vergelijking met steden van ongeveer dezelfde omvang laat een vrijwel identieke verdeling zien (figuur 3).

Er is ook verandering gekomen in wie er werkt. Uit de telling van 1911, die was gebaseerd op de verzekeringsplichtige leden van de lokale en bedrijfsziekenfondsen, bleek dat er in de stad Aken 51.857 werknemers waren – waarvan bijna twee derde mannen (63 procent). Deze verhouding gold ook nog bij de volkstelling van 1970. In 1987 lag het aandeel mannelijke werknemers op iets minder dan 60 procent en is sindsdien gestaag gedaald: in 2025 bedraagt het 53 procent.

Meer woon-werkverkeer en langere woon-werktrajecten
Tegelijkertijd is het werk steeds meer naar de steden verschoven. Terwijl aan het begin van de 20e eeuw nog veel meer mensen op het platteland werkten, waren er in 1911 in Aken 33 werkenden per 100 inwoners – vandaag de dag zijn dat er 53. Een betere infrastructuur en de toenemende gemotoriseerde mobiliteit hebben bovendien de afstand tussen woon- en werkplek vergroot; de mogelijkheden om thuis te werken versterken deze ontwikkeling nog eens extra. Meer dan de helft van de forenzen naar Aken legt tegenwoordig minstens 17 kilometer af, en voor de helft van hen is dat zelfs 27 kilometer of meer.

De vraag blijft waar de inwoners van Aken in de toekomst gaan werken. De afgelopen vijf jaar kenden de sectoren informatie en communicatie (+1,2 procentpunt), overige economische dienstverlening (+1,2 procentpunt) en de gezondheidszorg en sociale dienstverlening (+0,9 procentpunt) de grootste groei. Maar het zou voorbarig zijn om deze trends zomaar door te trekken: zowel wereldwijde ontwikkelingen als lokale initiatieven en start-ups zullen waarschijnlijk voor de nodige verrassingen zorgen.

125 jaar – een reis door de
statistieken Het team van de statistische dienst viert dit jubileumjaar – helemaal in lijn met hun taak – met een reis langs allerlei interessante en bijzondere cijfers, gegevens en feiten over de keizerstad. Van de bevolkingsontwikkeling en veranderingen in het grondgebied tot het aantal toeschouwers bij thuiswedstrijden van Alemannia. Tot augustus 2027 publiceert de stad Aken regelmatig nieuwe delen van deze serie op aachen.de/statistik.