Revitalisering van het nieuwe Kurhaus Aachen 2026

• Bouwperiode: 2016 tot 2026
• NF: ca. 10.070m²
• Extern planbureau: Höhler + Partner Architecten

De Grote
ZaalIn de Grote Zaal hingen in de tijd dat het casino nog in gebruik was honderden kettingen aan het plafond. De grote raampartijen waren zwart gemaakt en in combinatie met de zogenaamde "kettinghemel" moest de bezoeker van het casino het gevoel voor de tijd van de dag kwijtraken.

Gebruik
Voor de revitalisering zijn de ramen weer geopend en is de zaal gerenoveerd. De zaal is geschikt voor zowel kleine kamerconcerten als toneelstukken of algemene evenementen. Om de akoestiek aan te passen aan het betreffende gebruik, kunnen de wandelementen in het podiumgedeelte worden veranderd.

Kroonluchters
De kroonluchters doen qua opbouw en structuur denken aan de oorspronkelijke kroonluchters. De nieuwe verlichtingsarmaturen voldoen aan de nieuwste technische standaarden en worden vlak voor de opening voorzien van in totaal zo’n 10.000 glazen prisma’s.

Een detail van de akoestisch effectieve houten lambrisering in de grote hal.

Boorgaatjes in natuursteenOok de
entree is weer opengesteld. De zuilen zijn bekleed met natuursteenplaten, wat overeenkomt met de oorspronkelijke staat. Voor het tijdelijke gebruik als casino zijn er veel boorgaatjes gemaakt om glazen deuren en wanden te kunnen plaatsen. Deze zijn nu eerst opgevuld en de beschadigde plekken worden met verftechnieken weggewerkt.

Eerder werd een variant onderzocht waarbij de platen na verwijdering in de steenhouwerij zouden worden gerepareerd. Vanwege het grote aantal boorgaten en de enorme kosten werd deze oplossing in overleg met de monumentenzorg afgewezen.

Steunpunten Tijdens de
bouwwerkzaamheden bleek dat veel van de plafonds niet volgens de statische voorschriften van de oorspronkelijke plannen waren uitgevoerd. Om dit te compenseren waren verschillende maatregelen nodig, zoals hier in de entree de plaatsing van metalen steunpunten voor de daarboven gelegen open gangruimtes. Deels werden echter ook hele plafondpanelen vernieuwd.

Voormalige binnentuinen
Het Nieuwe Kurhaus werd destijds assymmetrisch ontworpen; in elke helft was een binnenplaats of binnentuin aangelegd. Rondom deze binnenplaatsen waren zalen en kamers gerangschikt. Voor het gebruik als casino werd ongeveer ter hoogte van de middelste kroonlijst een betonnen tussenvloer aangebracht om de ruimtehoogte te verminderen (zie foto hieronder, 2021: Open Monumentendag). Voor de revitalisering werd een van de binnenplaatsen weer opengesteld en voorzien van een nieuw, hoger gelegen glazen dak. De andere binnenplaats werd als historisch getuigenis met de betonnen tussenvloer gelaten.

Verontreinigingssanering en houten lambrisering
De donkere houten panelen moesten volledig worden verwijderd, aanvankelijk opgeslagen en uiteindelijk aan de buitenkant opnieuw worden bewerkt om de complexe verontreinigingssanering van de onderliggende structurele lagen uit te voeren en de hal in zijn oude glorie te herstellen.

Stucco
Als onderdeel van de uitgebreide restauratie van de oorspronkelijke staat, rees de vraag om de oorspronkelijke kleur van het stucwerk nieuw leven in te blazen. Op sommige plekken werden de kleurlagen tot in detail verwijderd en het resultaat geeft een indruk van het oorspronkelijke uiterlijk. Uiteindelijk was de realisatie zo tijdrovend en kostenintensief dat het noodzakelijk was om het werk te beperken tot het blootleggen van afzonderlijke detailgebieden.

Gouden plafond
Het gouden plafond komt ook niet overeen met de oorspronkelijke staat van het plafond in de schrijfkamer. Dat was wit. Toch is het bewaard gebleven als "publiekslieveling" en eigentijdse getuige en vormt het een interessant schouwspel in contrast met de moderne lichtlijn.

De kleine metalen beugels tussen de ramen, hier herkenbaar als donkere stippen, worden gebruikt om later akoestische elementen in te plaatsen.